Pomiary geodezyjne 3D – jak kontrolować geometrię konstrukcji i rzeczywiste wykonanie obiektu?

Podczas budowy hali przemysłowej, montażu konstrukcji stalowej lub modernizacji infrastruktury technicznej znaczenie ma nie tylko zgodność wymiarów poszczególnych elementów. Istotne jest również ich rzeczywiste położenie względem innych części obiektu oraz założeń projektowych.

Niewielkie odchylenia geometryczne mogą wpływać na możliwość montażu kolejnych elementów. W niektórych inwestycjach konieczne jest więc wykonanie szczegółowych pomiarów kontrolnych.

Pomiary geodezyjne 3D pozwalają określać przestrzenne położenie elementów konstrukcji, dokumentować ich geometrię i porównywać stan rzeczywisty z projektem.

W zależności od zadania mogą być realizowane za pomocą klasycznych instrumentów geodezyjnych, skanerów laserowych lub metod łączonych.

Czym są pomiary geodezyjne 3D?

Pomiar przestrzenny polega na określaniu położenia punktów w trzech wymiarach.

W zależności od przyjętego układu współrzędnych dane opisują położenie poziome i wysokość lub lokalną geometrię mierzonego obiektu.

W tradycyjnej geodezji pomiary mogą obejmować wybrane, charakterystyczne punkty konstrukcji.

Skaning laserowy pozwala natomiast rejestrować znacznie większe zbiory punktów opisujących widoczne powierzchnie.

Obie metody mogą służyć do różnych celów.

Gdy wymagane jest kontrolowanie precyzyjnie określonych punktów montażowych, istotna może być odpowiednio zaprojektowana sieć pomiarowa.

Jeżeli zadanie polega na dokumentowaniu całej powierzchni konstrukcji, pomocny może być skaning laserowy.

Kontrola geometrii konstrukcji stalowych

Konstrukcje stalowe wymagają właściwego usytuowania elementów podczas montażu.

Geodezyjne pomiary kontrolne mogą obejmować położenie słupów, osi konstrukcyjnych, elementów wsporczych oraz innych charakterystycznych punktów.

Na podstawie wyników można określić odchylenia od przyjętych wartości projektowych.

Przykładowo podczas montażu konstrukcji hali istotne jest wzajemne położenie słupów i elementów łączących. Nieprawidłowa geometria może utrudnić instalację kolejnych części.

Pomiary pozwalają dostarczyć wykonawcy informacji o rzeczywistym położeniu konstrukcji.

Ocena dopuszczalności odchyłek powinna jednak uwzględniać wymagania właściwe dla danego obiektu, projektu i technologii wykonania.

Pomiary pionowości i deformacji

Specjalistyczne pomiary przestrzenne mogą być wykorzystywane również do oceny geometrii wysokich lub smukłych konstrukcji.

Dotyczy to między innymi słupów, kominów, masztów i innych elementów, dla których istotne jest określenie wychylenia od przyjętej osi.

W zależności od zadania można wykonywać pojedynczy pomiar kontrolny albo prowadzić obserwacje w różnych terminach.

Porównanie wyników pomiarów z kolejnych okresów może dostarczyć informacji o zmianach położenia wybranych punktów.

Należy jednak rozróżnić jednorazową inwentaryzację geometrii od monitorowania przemieszczeń.

W tym drugim przypadku konieczne jest odpowiednie zaplanowanie układu odniesienia, metody pomiarowej i zasad porównywania wyników.

Pomiary powykonawcze 3D – co można zweryfikować?

Po wykonaniu robót często pojawia się potrzeba sprawdzenia, czy geometria obiektu odpowiada przyjętym założeniom.

W takich przypadkach można przeprowadzić pomiary rzeczywistego położenia elementów i porównać je z dokumentacją projektową.

Przykładem może być kontrola płaszczyzn konstrukcyjnych, usytuowania urządzeń lub geometrii wykonanych fragmentów instalacji.

W projektach wykorzystujących skaning laserowy możliwe jest opracowanie map odchyłek.

Przedstawiają one różnice pomiędzy zmierzoną powierzchnią a wybranym modelem odniesienia.

Wyniki wymagają jednak odpowiedniej interpretacji. Samo wystąpienie odchylenia nie oznacza automatycznie wady wykonawczej.

Istotne są wymagane tolerancje oraz prawidłowość przeprowadzonego porównania.

Pomiary geodezyjne a skaning laserowy – kiedy połączyć metody?

Pomiary klasyczne i skaning laserowy nie muszą stanowić konkurencyjnych rozwiązań.

W wielu zadaniach najkorzystniejsze może być wykorzystanie obu technologii.

Pomiary geodezyjne pozwalają utworzyć odpowiedni układ odniesienia i określić położenie punktów kontrolnych.

Skaning umożliwia natomiast szczegółowe zarejestrowanie geometrii widocznych powierzchni.

Połączenie danych może ułatwiać analizę obiektu w jednolitym układzie przestrzennym.

Nie oznacza to, że każda chmura punktów będzie miała automatycznie dokładność odpowiadającą najbardziej wymagającym pomiarom geodezyjnym.

Osiągane parametry zależą od zastosowanego sprzętu, metodyki i warunków pracy.

Jak wykorzystuje się dane pomiarowe w projektowaniu?

Zarejestrowana geometria może zostać przekazana w postaci chmury punktów, rysunków technicznych lub modeli przestrzennych.

Projektanci mogą wykorzystywać takie dane podczas przygotowywania przebudowy, planowania montażu urządzeń i weryfikowania istniejących ograniczeń.

W przypadku rozbudowanych instalacji szczególne znaczenie ma możliwość odtworzenia przestrzennego położenia elementów.

Projektowana instalacja może zostać następnie zestawiona z geometrią istniejącej infrastruktury.

Pozwala to przeprowadzać analizy przestrzenne przed rozpoczęciem właściwych robót.

Szczegółowy sposób wykorzystania danych zależy od rodzaju oprogramowania i zakresu uzgodnionych opracowań.

Pomiary geodezyjne 3D i skaning laserowy w PKIG

PKIG oferuje usługi skaningu laserowego, inwentaryzacji przestrzennych oraz geodezji inżynieryjnej.

Firma wykorzystuje skanery Leica Geosystems, a dane ze skaningu opracowuje w oprogramowaniu Leica Cyclone.

Na podstawie pomiarów możliwe jest przygotowanie chmur punktów, które mogą następnie służyć do modelowania i dalszej analizy geometrii obiektów.

Szczegółowy opis technologii znajduje się na stronie pomiary geodezyjne 3D i skaning laserowy – PKIG.

Dobór metody powinien uwzględniać wymagania dotyczące dokładności, dostępności obiektu oraz celu opracowania.

W przypadku pomiarów kontrolnych szczególnie ważne jest wcześniejsze ustalenie, które elementy mają zostać zweryfikowane i według jakich kryteriów będą oceniane wyniki.

Jak zlecić pomiary przestrzenne?

Przy przygotowywaniu zapytania ofertowego warto określić rodzaj obiektu i cel pomiarów.

Innego podejścia wymaga inwentaryzacja istniejącej hali, a innego kontrola geometrii konstrukcji podczas montażu.

Istotne są również oczekiwana dokładność, dostępność elementów oraz format dokumentacji końcowej.

Jeżeli dane mają być porównywane z modelem projektowym, należy zadbać o odpowiednie określenie układu odniesienia i zgodność wykorzystywanych materiałów.

Przy pomiarach okresowych ważne jest natomiast zachowanie porównywalnej metodyki.

Dlaczego dokładność należy dopasować do zadania?

Większa liczba zarejestrowanych punktów nie zawsze oznacza bardziej przydatny wynik.

W pomiarach geodezyjnych liczy się przede wszystkim jakość danych odpowiednia do konkretnego zastosowania.

Dla niektórych inwestycji wystarczające będzie określenie położenia wybranych punktów kontrolnych.

W innych przypadkach konieczne może być przygotowanie szczegółowego odwzorowania przestrzennego całej konstrukcji.

Właściwy dobór metody pomaga uzyskać dane użyteczne dla projektantów i wykonawców bez wykonywania zbędnych opracowań.

Pomiary geodezyjne 3D są narzędziem wspierającym kontrolę geometrii i podejmowanie decyzji technicznych, pod warunkiem że ich zakres, dokładność i sposób interpretacji zostały określone zgodnie z potrzebami inwestycji.

//

Artykuł sponsorowany